Wat betekent de handhaving van de Wet DBA voor jou als zzp'er in de bouw?

Publiceerdatum: 01-09-2026

Wat betekent de handhaving van de Wet DBA voor jou als zzp'er in de bouw?

De handhaving van de Wet DBA houdt veel zzp'ers in de bouw bezig, ook diegenen die al jarenlang succesvol als zelfstandige werken. Verandert er iets aan de manier waarop je mag werken? En loop je meer risico wanneer je al langere tijd voor dezelfde opdrachtgever actief bent? In dit artikel lichten we toe wat er verandert, waar de Belastingdienst op toetst, en wat dit concreet voor jou betekent.

Wat houdt de Wet DBA precies in?

De Wet Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties (WDBA) biedt het toetsingskader waarmee wordt vastgesteld of een zzp'er daadwerkelijk zelfstandig werkzaam is, of dat de arbeidsrelatie feitelijk de kenmerken van een dienstverband draagt. Is dat laatste het geval, dan spreekt men van schijnzelfstandigheid. De wet bestaat al langer, maar de handhaving erop is sinds 1 januari 2025 weer actief. Die handhaving wordt overigens stapsgewijs opgebouwd: de Rijksoverheid geeft aan dat je in 2026 meestal nog geen boete krijgt, alleen bij opzet of grove schuld. Risicovrij is dit echter niet: een correctieverplichting of naheffing kan nog steeds volgen. Alleen de zwaarste sancties blijven vooralsnog voorbehouden aan de meest evidente gevallen van schijnzelfstandigheid.

Waar kijkt de Belastingdienst naar?

Bij de beoordeling van een arbeidsrelatie let de Belastingdienst niet op één enkel kenmerk, maar op een breed geheel van factoren. Sinds het Deliveroo-arrest toetst de Belastingdienst aan de hand van 9 punten of er sprake is van een arbeidsovereenkomst. In een volgend artikel gaan we uitgebreid in op wat deze punten precies inhouden. 

Wat merk je hiervan in de praktijk?

Voor de meeste zzp'ers in de bouw verandert er aan het werk zelf vooralsnog weinig. Wat verandert, is de kans dat een opdrachtgever te maken krijgt met een DBA-controle, en de gevolgen die dit kan hebben voor de inzet van zzp'ers. Dit maakt opdrachtgevers terughoudender, wat zich kan vertalen in strengere eisen aan de contractvorm, of een voorkeur voor zzp'ers wiens status reeds onafhankelijk is getoetst.

Een inkijkje in recente cijfers

Die voorzichtigheid is inmiddels ook terug te zien in cijfers. Uit onderzoek van ZiPconomy (juli 2026) blijkt dat cao-afspraken over zzp'ers toenemen, vooral in de zorg en de bouw: van de 661 cao's die zijn aangemeld bij het ministerie van SZW bevatten 49 inmiddels een expliciete afspraak over zzp'ers, waarvan elf concreet over tarieven. Opdrachtgevers in de bouw leggen dus steeds vaker vast hoe en onder welke voorwaarden zij zelfstandigen inzetten: een gevolg van de aangescherpte handhaving.

Deze onzekerheid is ook terug te zien in het aantal zzp'ers dat actief is in de bouw: sinds eind 2024 laten meerdere metingen een lichte maar aanhoudende afname zien in de sector, terwijl het totale aantal zzp'ers in Nederland grotendeels stabiel blijft. Met andere woorden: de terughoudendheid van opdrachtgevers is niet alleen een gevoel, maar meetbaar in de markt.

Hoe BouwhuyschZZP hierin ondersteunt

Bij BouwhuyschZZP toetsen we jouw situatie onafhankelijk met de Bouwhuysch Ondernemerscheck, los van de administratieve afhandeling eromheen. In deze check toetsen we iedereen apart aan de hand van de 9 Deliveroo-punten, met de laatste jurisprudentie verwerkt. In het rapport analyseren we jouw huidige situatie en komen we, indien nodig, met adviezen om jou als zzp'er aan het werk te kunnen houden.

Kom je door de check? Dan werken we met een modelovereenkomst die is goedgekeurd door de Belastingdienst, en verzorgen we de volledige administratieve en financiële afhandeling. Zo heb je duidelijkheid over je positie, en kun je je blijven richten op je vakmanschap.

Wil je weten hoe dit voor jouw situatie werkt? Neem contact met ons op voor een vrijblijvend gesprek of vraag de Bouwhuysch Ondernemerscheck aan door te mailen naar zzp@bouwhuyschzzp.nl.

Zekerheid bij Bouwhuysch

Anders dan andere partijen vragen wij voor veel gevallen actief beschikkingen aan bij de Belastingdienst: we leggen casussen voor en vragen om een oordeel. Dat is momenteel de enige zekere weg in Nederland. Zo is het mogelijk om via BouwhuyschZZP voor meerdere jaren fulltime ingezet te worden in een ingebedde functie op een (civiel) bouwproject. Daarmee zijn wij de enige partij in Nederland die deze zekerheid daadwerkelijk kan bieden.